Πώς να παρακολουθείτε flamenco: από το compás στο duende

Ξεκινήστε με τη φωνή

Η καταχώριση της UNESCO δίνει στον τραγουδιστή θέση τιμής: μια σόλο φωνή, συνήθως καθισμένη, που αποδίδει στίχους σύντομους και λιτούς, μα που καλύπτουν τα πάντα, από το πένθος ως τη γιορτή. Σε έναν μικρό χώρο ο τραγουδιστής βρίσκεται μόλις λίγα βήματα μακριά, οπότε ακολουθήστε το πρόσωπο και την ανάσα όσο και τα λόγια. Ένα τραγούδι μπορεί να ξεκινήσει ήσυχα, να χτιστεί μέσα από αρκετές στροφές και να τελειώσει ξαφνικά.

Ακολούθησε την κιθάρα

Ο κιθαρίστας ορίζει τον ρυθμό, τον compás και την τονικότητα πριν μπει ο τραγουδιστής, και παίζει falsetas, μελωδικές φράσεις, ανάμεσα στις στροφές. Η UNESCO λέει ότι η κιθάρα έχει προ πολλού ξεπεράσει τον ρόλο της συνοδείας. Προσέξτε το δεξί χέρι: το strumming και το χτύπημα στο καπάκι του οργάνου αποτελούν μέρος του ρυθμού. Αν ο χορός αλλάξει διάθεση, κοιτάξτε τον κιθαρίστα, που κρατά σταθερό τον κύκλο από κάτω.

Έπειτα οι χορευτές

Η UNESCO αναφέρει ότι ο χορός κινείται από τη θλίψη στη χαρά και ότι οι άνδρες χορευτές στηρίζονται στα πόδια, ενώ οι γυναίκες κινούνται πιο απαλά και αισθησιακά. Η Wikipedia σημειώνει τη συναισθηματική ένταση, την περήφανη στάση, τα εκφραστικά χέρια και το ρυθμικό χτύπημα των ποδιών. Σε ένα σόου με ζωντανό τραγούδι και κιθάρα, οι χορευτές ανταποκρίνονται και στα δύο. Προσέξτε τις σιωπές όσο και τα βήματα.

Compás: ο κύκλος από κάτω

Στο φλαμένκο, το compás είναι ο επαναλαμβανόμενος ρυθμικός κύκλος μέσα στον οποίο «κάθεται» ένα κομμάτι, και η Wikipedia το χαρακτηρίζει θεμελιώδες για αυτή την τέχνη. Ο πιο συνηθισμένος κύκλος έχει δώδεκα χτύπους, με τονισμούς που πέφτουν διαφορετικά από τη μια φόρμα στην άλλη, έτσι ο ρυθμός μπορεί να μοιάζει σαν να μετατοπίζεται. Χωρίς κιθάρα, ο κύκλος κρατιέται με παλαμάκια. Το να χτυπάς τον ρυθμό μαζί είναι φυσικό· περίμενε ώσπου να ακούσεις πού πέφτουν οι τονισμοί.

Jaleo: η ενθάρρυνση

Η Wikipedia ορίζει το jaleo ως ρυθμικό χειροκρότημα και φωνητικές εκφωνήσεις που χρησιμοποιούνται για να ενθαρρύνουν και να υποστηρίξουν τους καλλιτέχνες, με επιφωνήματα όπως το olé. Περιγράφει το jaleo ως αναπόσπαστο μέρος της τέχνης. Το χειροκρότημα μπορεί να είναι κούφιο, με τις παλάμες κυρτές, ή κοφτερό, με τα δάχτυλα τεντωμένα, και συνοδεύεται από χτυπήματα των δαχτύλων και χτυπήματα των ποδιών. Αν ο χώρος φωνάξει, αυτό είναι φυσιολογικό. Σε ένα tablao, ακολουθήστε τον ρυθμό των καλλιτεχνών και την ατμόσφαιρα της αίθουσας.

Duende: η σπίθα

Ο Federico García Lorca έγραψε για το duende, το οποίο το λεξικό της Βασιλικής Ισπανικής Ακαδημίας χαρακτηρίζει ως μια μυστηριώδη και άφατη γοητεία, και το οποίο, σύμφωνα με τη Wikipedia, ξεπερνά την τεχνική και την έμπνευση. Όταν εμφανίζεται, οι Ανδαλουσιανοί λένε ότι ο καλλιτέχνης έχει duende. Κανείς δεν μπορεί να το υποσχεθεί για μια συγκεκριμένη βραδιά, και αυτή είναι η γοητεία του: η ώρα είναι ζωντανή, και κάθε παράσταση είναι διαφορετική.

Οι sevillanas δεν είναι flamenco

Οι sevillanas είναι ο τοπικός παραδοσιακός χορός της Σεβίλλης, με τη δική του μουσική, που χορεύεται από ζευγάρια κάθε ηλικίας σε πανηγύρια και φεστιβάλ. Η Wikipedia σημειώνει ότι οι επισκέπτες συχνά τις μπερδεύουν με το flamenco, αν και όσοι θέλουν να μάθουν flamenco συχνά ξεκινούν με αυτές επειδή είναι πιο εύκολες στην εκμάθηση. Έτσι, αν δείτε μια οικογένεια να χορεύει sevillanas σε ένα πανηγύρι, παρακολουθείτε μια διαφορετική παράδοση, μια χαρούμενη γειτόνισσα αυτής που ανεβαίνει στη σκηνή του tablao.

Πριν πάτε

Μια παράσταση είναι πιο εύκολη να την παρακολουθήσετε όταν γνωρίζετε τις έξι λέξεις: cante, toque, baile, compás, jaleo και duende. Δεν χρειάζεται να γνωρίζετε τις φόρμες ονομαστικά. Αν θέλετε μια πιο εκτενή εισαγωγή, ο οδηγός για το cante, το baile και το toque εξηγεί κάθε τέχνη, και ο οδηγός εισιτηρίων για το Baraka καλύπτει τι περιλαμβάνει η κράτηση. Έπειτα, φτάστε στην πόρτα έγκαιρα, πάρτε τη θέση σας και αφήστε την αίθουσα να κάνει τα υπόλοιπα.

Διαβάστε στη συνέχεια: Το φλαμένκο εξηγείται: cante, baile, toque